Draža, Srbi i Hrvati

“Pitanje rehabilitacije Draže Mihailovića je unutrašnja stvar Srbije, i taj proces ponajmanje ima pravo da komentariše Hrvatska, koja je još početkom devedesetih izjednačila saradnike okupatora i partizane”, kaže državni sekretar u Ministarstvu pravde Slobodan Homen.

Reakcija Zagreba suprotna je međunarodnim standardima po kojima sud mora da bude nezavisan od uticaja bilo zakonodavne, bilo izvršne vlasti.

“Ne može sud da bude zavisan ako je u pitanju Draža Mihailović, a nezavisan ako je u pitanju bilo ko drugi”, kaže Homen i dodaje da je neprihvatljivo izjednačavanje četničkog i ustaškog pokreta, jer NDH je bila “marionetska nacistička država u okviru Trojnog pakta, čija politika nije bila u skladu sa savezničkom”, dok su Amerika, Engleska i Francuska prihvatale ravnogorce kao saborce:

Srđan Cvetković – različiti aršini

Istoričar Srđan Cvetković, koji je u ime državne Komisije za otkrivanje tajnih grobnica streljanih posle 1944. učestvovao u traganju za Mihailovićevim posmrtnim ostacima na Adi Ciganliji, ne shvata zašto je baš ova rehabilitacija “nažuljala Hrvatsku”, kada izjednačavanje četnika i partizana nije.

“Teza da je četnički pokret bio antievropski i fašistički ne može se potkrepiti istorijskim činjenicama. Naprotiv, da su Amerikanci podržavali Dražu kao saveznika pokazuju filmovi snimani za vreme rata u Holivudu o njegovim hrabrim gerilcima i stripovi iz 1943. u kojima su četnici prikazivani kao heroji”, objašnjava Cvetković.

“Bio je međunarodno prihvaćen kao antifašista i proevropski orijentisan, tako da je apsurd reći da njegova rehabilitacija gura Srbiju dalje od Evrope. Protiv vraćanja časti i ugleda komandantu Jugoslovenske vojske nemaju ništa ni Vašington, ni London, već samo zemlje u regionu”, konstatuje Cvetković.

Slavko Goldštajn – revizija propisa

Savetnik hrvatskog premijera Slavko Goldštajn kaže za “Novosti” da je Tuđmanova vlast bila sklona ideji pomirenja između ustaša i partizana, i da je u tu svrhu donet i zakon, ali da nova vlast radi na reviziji svih propisa koji su rehabilitovali ustaše ili imali blaži odnos prema njima.

On dodaje da je razumljivo da su reakcije na rehabilitaciju četništva u Hrvatskoj burne jer su  tamošnji četnici za vreme Drugog svetskog rata počinili mnogo zločina tokom kolaboracije sa Italijanima.

“Za razliku od Srbije, gde su počeli kao antifašistički pokret, u Hrvatskoj ne mogu biti tretirani kao antifašisti, jer su od samog početka učestvovali u zločinima. Još u avgustu 1941. odgovorni su za ubistvo 32 meštana sela Brotnja, kod Donjeg Lapca, među kojima je bilo žena i dece. Bili su vodiči Italijanima u ofanzivi 1942. na Gorski kotar, gde su paljena cela sela”, tvrdi savetnik hrvatskog premijera.

“U Hrvatskoj je deplasirana rehabilitacija i četnika i ustaša. Dužni smo da osuđujemo ustaštvo zbog sebe i ova vlast to podržava”, zaključuje Goldštajn.