Ovogodišnji, 59. Bitef prošao je kroz različite faze promišljanja i pripreme. Trajaće od 13. do 20. septembra – navidi selektor i predsednik Odbora Bitefa Spasoje Ž. Milovanović, predstavljajući program koji ove godine čini sedam predstava iz Srbije, Bugarske, Moldavije, Gruzije, Turske i Tunisa, uz jednu predstavu u pratećem programu. Festival će se odvijati pod sloganom „Usudi se da saznaš“.
„Odbegle”, koje zatvaraju festival, su priča o čekanju. I tu postoji jasna asocijacija na naše društvo – mi stalno živimo u čekanju. Čekanje nam postaje način života. Nije to “Čekajući Godoa”, ali jeste čekanje slobode, bega ili rešenja.
Od pitanja čekanja i zarobljenosti u vremenu, program se potom pomera ka jednom od velikih pitanja ovogodišnjeg Bitefa – pitanju kako nastaje „drugi“ i kako zajednica proizvodi sopstvenog neprijatelja. Tim pitanjem bavi se Šekspirov “Mletački trgovac”, u produkciji KPGT (Srbija) i režiji Strahinje Padežanina, koji otvara ovogodišnji festival.
Ako “Mletački trgovac” govori o proizvodnji drugog, “Albion” Majka Bartleta, u režiji Zafira Radžabe i produkciji Pozorišta mladih “Nikolaj Binev” iz Sofije, otvara pitanje odnosa prema sopstvenoj prošlosti. Iz ličnog sećanja i potrebe za povratkom, program prelazi u prostor grada i kolektivnog iskustva u predstavi “Kišinjev noću” Mihaja Fusua, u produkciji Teatrul Fără Nume – Teatra bez imena iz Moldavije.
Sa realnog grada program se potom pomera ka sasvim drugačijem, gotovo mitskom prostoru. U “Stalkeru” Avtandila Varsimašvilija, i produkciji Tbilisijskog teatarskog centra Liberty Theatre iz Gruzije, putovanje vodi u Zonu. Od pitanja želje i saznanja program se vraća u porodični prostor, ali sada kroz priču u kojoj su identitet, sećanje i političko iskustvo nerazdvojno povezani. “Crno zlato” Dejana Dukovskog, u režiji Olivera Frljića i izvođenju ansambla Beogradskog dramskog pozorišta, otvara prostor porodice. Ali ni porodica ovde nije sigurno mesto.
Jedno od najstarijih pitanja evropskog pozorišta – odnos pojedinca i zajednice – u program se vraća kroz Sofoklovu “Antigonu”, u produkciji pozorišta Karma Sahne iz Samsuna i režiji Hakana Alkana. U pratećem programu, “Russian Blues” Sofije Gorlove i Antona Šmakova otvara pitanje susreta različitih individualnosti i mogućnosti da se u zajedničkom prostoru pronađu bliskost, sloboda i pripadanje.
Festivalski, međunarodni žiri fčine glumac Verner Den iz Nemačke, reditelj i upravnik Nacionalnog teatra „Ivan Vazov“ iz Bugarske Vasil Vasilev, Kadri Ezđan – glumac, reditelji i producent iz Turske, dramaturškinja Molina Fotez Udovički i kostimografkinja Irena Belojica iz Srbije.