Monografija „Kantor“ Kšištofa Ježija Plješnjaroviča, koju je nedavno objavila IK „Clio“ u prevpodu s poljskog Olge Lalić Krovicke, značajno doprinosi istraživanju i interpretaciji nasleđa jedne od najvažnijih ličnosti poljske i evropske avangarde – Tadeuša Kantora. Njegovo stvaralaštvo obuhvata slikarstvo, grafiku, scenografiju, režiju i performans. Kantor je bio osnivač i tvorac revolucionarnog teatra „Kriko 2“, koji je postavio nove standarde u pozorišnoj umetnosti.
Kantorova biografija neraskidivo je povezana sa ključnim istorijskim preokretima 20. veka, reflektujući kompleksnost i surovost tog doba, a njegova umetnost ostaje trajni zapis jednog vremena. Ova monografija osvetljava ne samo umetnički opus Tadeuša Kantora, već i njegovu filozofiju, životne dileme i uticaj koji je ostavio na savremenu umetnost i pozorište. Portret umetnika u knjizi predstavlja i duboku analizu kulturnih i društvenih tokova koji su oblikovali njegov rad.
Velika, pak, retrospektiva srpskog i jugoslovenskog crteža druge polovine 20. veka i našeg vremena predstavljena je u reprezentativnoj monografiji Ljubomira Erića i Bogdana Nikitovića „Zbirka crteža“, koju je nedavno objavio „Arhipelag“. Knjiga je nastala na osnovu kolekcije crteža koju je Erić znalački i s nesvakidašnjom posvećenošću prikupljao duže od 60 godina. Ta kolekcija crteža sada se u reprezentativnom izboru nalazi pred čitaocima u ovoj ekskluzivno opremljenoj monografiji štampanoj u punom koloru.
Raspon ove knjige je neobično veliki i u pogledu vremena koje obuhvata, i u pogledu poetika crteža koje predstavlja, i u pogledu umetničkih postupaka koje sadrži, i u pogledu majstora crtača koje preporučuje. Od tri crteža Ivana Radovića iz 1924. ova neobična monografija srpskog i jugoslovenskog crteža stiže do crteža Mrđana Bajića, Selmana Trtovca, Veljka Valjarevića, Aleksandra Rafajlovića, Zdravka Joksimovića, Srđana Markovića Đileta, Saše Pančića, Perice Donkova ili Marije Knežević. Između su crteži nastajali tokom druge polovine 20. veka u majstorskim ateljima Vladimira Veličkovića, Dada Đurića, Ljube Popovića, Safeta Zeca, Jože Ciuhe, Mladena Srbinovića, Petra Omčikusa, Đorđa Ivačkovića, Mira Glavurtića, Leonida Šejke, Uroša Toškovića, Halila Tikveše, Ilije Šoškića, Radomira Damnjanovića Damnjana, Todora Stevanoića, Radomira Reljića, Smaila Karaila, Đorđija Crnčevića, Slavoljuba Radojčića, Slobodana Milivojevića Ere, Kemala Ramujkića, Gordana Nikolića, Milije Belića i niza drugih velikih umetnika crteža, višestruko ostvarenih i u drugim likovnim žanrovima.